Echte vrijheid is dat je in elke situatie kijkt wat je aandeel is in de ontstane situatie. Als je dat niet doet raak je verzeild in slachtoffergedrag, waardoor je je afhankelijk maakt van je omgeving. Je gedraagt je als een slachtoffer door je te richten op je verleden en je oordeel hierover. Je (negatieve) emoties hebben de overhand. Je herkent slachtoffergedrag aan hopen en wachten, uitvluchten en excuses, zelfbeklag, zelfmedelijden, ontkennen, anderen beschuldigen en herhalen van wat je deed. Wil je loskomen van dit negatieve gedrag stop er dan mee en focus je op jezelf. Neem je verantwoordelijkheid door je te richten op datgene waar je invloed op uit kunt oefenen.
