Misschien ken je het wel: je komt mensen tegen met in jouw ogen bizarre opvattingen, rare ideeën, niet passende voorstellen. Je gaat er fiks tegenin, want je vindt het ongewenst dat deze persoon invloed krijgt. Je merkt dat het niet werkt; die persoon gaat op zijn/haar eigen manier verder met aandacht vragen. Want hij/zij wil gehoord, gezien en begrepen worden. Doe in dat geval waar je geen zin in hebt. En dat betekent dat je probeert te begrijpen waarom de ander denkt wat die denkt. Je zult een natuurlijke tegenzin hebben, omdat je misschien wel gruwt van de uitlatingen van de ander. Probeer zicht te krijgen op de gedachtewereld, de belevingswereld, de leefwereld van de ander. Want de meningen, de ideeën, de opvattingen van de ander zijn geworteld in de innerlijke wereld van de ander en laten zien hoe die naar de wereld kijkt. En de kijk op de wereld wordt beïnvloed door specifieke eigen ervaringen of juist door een gebrek aan ervaringen. Vraag niet naar het ‘waarom’ van een idee, een mening, een uitspraak, want dat levert slechts defensief gedrag op. Stel hoe- en hoezo-vragen: ‘vertel eens, hoe kom je aan dit idee, deze mening, deze uitspraak? Vraag daarnaast door op concrete ervaringen met het onderwerp: heb je ervaring met …. en wat heb je toen gedaan/gezegd? Reageer nog niet inhoudelijk op de mening, het voorstel enzovoort. Hou je nog even in. Probeer door vragen te stellen zicht te krijgen op de belevingswereld van de ander, zodat je beter kunt begrijpen hoe de ander tot bepaalde ideeën komt. Je kunt erachter komen dat de ander op grond van weinig kennis, weinig ervaring, weinig ‘onderzoek’ tot bepaalde ideeën, voorstellen komt. Door hardop enkele aspecten die door de ander niet doordacht zijn in bijzijn van de ander te doordenken, kan er al een verandering bij de ander teweeg worden gebracht. Je kunt erachter komen dat bepaalde (levens)ervaringen het denken van de ander hebben beïnvloed. Het is de vraag of je dit soort – misschien ingesleten – denkwijzen kunt ‘herprogrammeren’. Iets wat zich al enige tijd heeft genesteld in het denken is niet eenvoudig te veranderen. Als je merkt dat een in jouw ogen vreemd voorstel, een niet kloppende mening enz. geworteld is in specifieke eigen ervaringen van de ander, stop er dan geen energie in om de ander te overtuigen. Dat is water naar de zee dragen. Geef aan waarom je er anders tegenaan kijkt, richt je op de anderen en kijk of er gemeenschappelijke onderdelen zijn waarop je kunt voortborduren.
