Als je veel hebt meegemaakt, je tekort gedaan voelt, je niet goed behandeld bent, je buitengesloten voelt, pijn hebt ervaren kun je verbitterd raken. Je kunt je slachtoffer voelen. Ook al heb je in je eigen beleving alle reden en het volledige recht om je bitter te voelen je bitterheid zal je nog meer pijn bezorgen. Je bitterheid zorgt ervoor dat de ander afstand van je neemt en afstand houdt. Je bitterheid – hoe logisch ook – sluit het hart van de ander. En je eigen hart. Je kunt niet geven en dat stoot de ander – al dan niet bewust – af. Er kan je van alles – buiten je schuld om – overkomen. Je kunt je levensweg niet altijd kiezen. Wel kun je keuzes maken hoe je met je tegenslag omgaat. De keuze om je slachtoffer te voelen lijkt het makkelijkste en aantrekkelijkste. Je krijgt immers (tijdelijk) aandacht, steun en medeleven. Maar dit is van korte duur want niemand gaat graag met je om als je je als slachtoffer blijft gedragen. Als slachtoffer “vreet” je immers energie. Als je je slachtofferschap te lang doorzet kom je in de ‘eenzaamheidsval’ terecht. Je zet jezelf in een isolement. En dat kan tot nog meer teleurstelling en bitterheid leiden. Bitterheid leidt tot niets. Als je je verwondingen, je kwetsuren – mogelijk na veel worstelingen – leert accepteren bevrijd je jezelf van het slachtofferschap. En word je vanzelf een aangenaam mens voor jezelf, voor de ander. En wordt je isolement doorbroken. Alleen als je de volle werkelijkheid accepteert creĆ«er je een nieuw begin. Wees open over je pijn. Stop het beschuldigen, het verwijten, het veroordelen dat maakt jouw pijn immers niet minder.