Je bent geneigd om te denken dat je slachtoffer bent van de situatie, de omstandigheden, het (niet) handelen van de ander. Je meent – misschien wel heel oprecht – dat de ander of de situatie de schuldige is. En dat je problemen kunnen worden opgelost als de ander een stap zet. Als de ander zijn/haar gedrag verandert. Of schuld bekent. Terwijl, als je goed kijkt naar de situatie, je ziet dat de ander slachtoffer is van zichzelf. En hetzelfde geldt voor jou. En de ander is schuldige. En jijzelf ook. Je bent dader en slachtoffer tegelijkertijd. Als je van een afstand eerlijk naar jezelf kijkt, zul je zien dat de schuld nooit alleen bij de ander of bij de situatie ligt. Je hebt altijd een rol in alles wat er gebeurt. Je bent nooit een willoos slachtoffer. In alles wat er gebeurt ben je ook een actor, noem het (mede)dader. Als je onder ogen wilt en kunt zien dat je zowel slachtoffer als dader bent, dan kun je je altijd richten op dat wat je zelf kunt beïnvloeden. Dan hoef je niet alles over je heen te laten komen, te laten gebeuren, maar kun je (mee)sturen in de situatie. Focus je niet op je slachtofferschap, maar zoek in elke situatie waar jouw daderschap zit en pak dat aan.