De ander is niet de oorzaak van je probleem. Je problemen zitten bij jou vanbinnen. De ander kan je niet gelukkig, tevreden, dankbaar, verdrietig of boos maken. Er is maar één persoon die dat bij jou kan doen en dat ben je zelf. Je hebt de regie over je eigen reactiepatroon. En over je emoties. De verantwoordelijkheid daarvoor kun je nooit buiten jezelf leggen. Hoe verleidelijk dat ook is. Die waarheid is moeilijk te verhapstukken. Daarom zoek je het buiten jezelf. Het is de ander, de situatie die jouw emoties bepalen. Als je het buiten jezelf hebt ‘neergelegd’, heb je tijdelijk geen probleem. Het is geparkeerd buiten jezelf en dat is wel zo makkelijk, want dan hoef je niet in beweging te komen. Je voelt je tijdelijk zeker maar je bent niet vrij. Als je de ander of de situatie de schuld geeft, maak je jezelf kleiner en geringer dan je bent. Want je ontkent je mogelijkheid om zelf keuzes te maken. Zelf kiezen geeft meer kracht dan de oorzaak van je probleem te externaliseren. Als je de neiging hebt om alles buiten jezelf te leggen, laat dat zien dat je jezelf gering acht. Als je weinig zelfrespect hebt, vind je het moeilijk je zwakheden, je onvermogen, je fouten te erkennen. Diep van binnen denk je dat als je dat toegeeft, je nog verder wegzakt. Toegeven dat je iets niet weet, niet kunt, iets verkeerd hebt gedaan is echter een teken van kracht. Leren toegeven, leren eerlijk te zijn is een klus. Realiseer dat je ‘verkeerd geprogrammeerd’ bent, je bent gaan geloven dat je iets op een bepaalde manier moet doen om geaccepteerd te worden. Dat klopt niet meer en het is tijd voor herprogrammering. Alles wat je hebt aangeleerd valt ook weer af te leren. Erken en aanvaard dat je zelf de bron bent van je problemen, van je ellende. Je hoeft dan niets meer buiten jezelf te leggen en dat is bevrijdend en geeft energie. Realiseer je dat als je denkt dat je het wel weet, dat je de wijsheid in pacht hebt, dat deze gedachten blindheid creëren. Erken dat je niet alles weet, sta open voor nieuwe informatie, voor een andere kijk op de zaak. Als je denkt alles al te weten, sta je niet meer open voor nieuwe gezichtspunten, perspectieven. Realiseer je dat als alle problemen uit jezelf komen, je dus ook alles in huis hebt om ze op te lossen. Het kan even duren voor je dit echt kunt ervaren, maar alleen als je dit daadwerkelijk durft te geloven kan er duurzame verandering tot stand komen. Veranderingen komen niet tot stand door iets anders te gaan doen, maar door anders te denken en iets anders te geloven. Als je anders gaat denken, komt anders handelen vanzelf. Je hebt alles in je wat je nodig hebt om tot een passende oplossing te komen voor de problemen die je zelf hebt veroorzaakt. Maak jezelf niet hopelozer, kleiner dan je bent.
