Het fenomeen ‘oog om oog, tand om tand’ dat voorheen in ‘achtergebleven, primitieve gebieden’ gehanteerd werd, doet ook steeds meer opgeld in onze samenleving. Het betekent dat als er iets ergs (met je) gebeurd is, je om vergelding, wraak roept. Het leed dat jou overkomen is, de pijn die jij voelt, moet ook gevoeld worden door degene die dat veroorzaakt heeft. Want jij bent slachtoffer en de ander is dader. Jij bent goed en de ander is slecht en daarom verdient de ander straf. Jij voelt je beter dan de ander. Bij behoefte aan vergelding, wraak ontbreekt iedere vorm van empathie. Als je om vergelding roept, wens je je niet te verdiepen in de ander. Je bent boos en in die boosheid wordt de ‘dader’ door je ontmenselijkt, als een beest afgeschilderd. En doordat je degene ontmenselijkt en je je niet in zijn/haar situatie, beweegredenen wenst te verdiepen, is het niet moeilijk om om vergelding te roepen. De ander is immers geen mens, dus die mag van jou wel hard aangepakt worden of misschien zelfs gedood worden. Weet dat als je om vergelding, wraak roept, je jezelf in feite ook ontmenselijkt. Want je schakelt je medemenselijkheid, je empathische vermogen uit en dat is juist wat je onderscheidt van het dierenrijk. Als je dat uitschakelt verlies je iets van je (mede)menselijkheid. En als je zover bent gekomen, ben je in feite net zo weinig mens als de ander die vanwege zijn/haar daad volgens jou gelijk een dier is. Weet dat wat je bij de veroorzaker van jouw leed veroordeelt ook in jezelf aanwezig is. Als je dat wilt en kunt zien, zul je merken dat de veroorzaker/de dader in essentie niet wezenlijk van jou verschilt. En dat is een hele lastige conclusie, want als je het principe ‘ oog om oog tand om tand ‘ hanteert beweer je immers dat de ander vergolden mag worden omdat die straf verdient of slechter is dan jij. Als je een drang voelt tot vergelden, vraag je dan af welk doel dit dient. Wil je jezelf beter voelen dan de ander? Klopt het wel dat je zoveel beter bent? Waarom vind je het lastig om je echt in de dader te verdiepen? Kan het zijn dat als je je werkelijk gaat verdiepen, het kan zijn dat je iets gaat begrijpen van de dader. Dan is het goed mogelijk dat je begrijpt dat de dader vol zit met frustraties, veel teleurstellingen heeft meegemaakt en weinig stabiel in het leven staat. Als je die menselijke kanten van de dader onder ogen kunt zien, zul je misschien het menselijke onvermogen herkennen. Dat is wat alle mensen bindt. En vraag je zelf serieus af of jouw gevoelens van onmacht, frustratie en woede echt over zullen gaan en of daar niet iets anders voor nodig is.
